تبلیغات
روانشناسی - مهارتهای تحصیلی و مطالعه(۶)و(۷)

چهارشنبه 1 تیر 1384 - 02:06 ق.ظ


- چگونه یك كتاب مشكل را بخوانیم
 

هنگام سفر به نقاط مختلف كشور ،افراد بسیاری را دیدم كه اشتیاق سرشاری برای درك موضوعات دشواری مانند علم ،فلسفه ،مذهب ،اقتصاد و نظریه‌های سیاسی داشتند .  اما گاه شعله‌های این اشتیاق به خاموشی می گرایید .افراد در می یابند كتاب هایی كه آنها مشتاقانه و به امید فراگیری می گشایند ،به چیزی فرای فهم آنها مبدل می شود. به واقع ،هركتابی قصد دارد مطلب را به خواننده عادی برساندو این ممكن نیست ؛مگر آن كه اگر شما به درستی به آن نزدیك شوید ، راه درست نزدیك شدن به آن چیست ؟پاسخ در یكی از قواعد مهم خواندن نهفته است .شما باید كتاب را قبل از تسلط بر آن ، سطحی بخوانید . ابتدا در پی چیزهایی باشید كه می‌توانید آن ها را  بفهمید و خودتان را در مطالب دشوار گرفتار نكنید.پاراگراف‌های پیشین،پانویس،مباحث ومراجعی را كه از آنها گریزانید درست بخوانید. كتاب حاوی مطالبی است كه شما بی درنگ آن را درك می كنید ..حتی اگر 50 درصد مطالب یا كمتر را درك كردید،شما می‌توانید كتاب مورد مطالعه را تا حدودی بفهمید .یكی از روش‌های كتابخوانی سطحی به خواندن اجمالی موسوم است .شما هرگز از طریق سطحی خوانی نمی‌توانید به آن چیزی كه با خواندن و مطالعه فرا چنگتان می‌آید ،دست یازید .در عین حال خواندن اجمالی روش كاربردی است در مواقعی كه شما با انبوهی از كتاب سروكاردارید.با سطحی خوانی و اغلب با دقت شگفت آوری،می توانید دركی كلی از محتوای كتاب به دست آورید.برای سطحی خوانی یا خواندن ،گام های زیر روشی مناسب برای شروع و پرداختن به كتاب به صورت اجمالی است .             

 

 

1-   به عنوان صفحه و مقدمه نگاه كنید و به ویژه به عناوین فرعی یا دیگر نشانه‌هایی توجه كنید كه به هدف و چشم انداز كتاب یا مقصود نویسنده اشاره دارند.              

 2-  فهرست مطالب را برای كسب دریافتی كلی از ساختار كتاب ، بخوانید از فهرست همچون نقشه جاده قبل از شروع سفر بهره بگیرید              

 3- فهرست اعلام یا موضوعی را بازبینی كنید تا با دامنه موضوعات تحت پوشش یا منابع مورد استفاده ازمؤلفان آشنا شوید . هرگاه فهرست اصطلاحات در پایان هر فصل ،مهم و حساس به نظر رسید،برای درك بهتر ،آن ها را در متن جستجو كنید ،بدین ترتیب شما كلید نزدیك شدن به مؤلف را پیدا می‌كنید

 

 حالا شما برای خواندن كتاب یا سطحی خوانی ،هركدام راكه انتخاب كنید، آماده هستید ،اگر به سطحی خوانی رأی می دهید به فصلهایی نگاه كنید كه حاوی بندهای اصلی یا به عبارات خلاصه شده در شروع یا پایان صفحه یا فصل هستند ،سپس صفحاتی را ورق بزنید،یك یا دو پاراگراف وگاهی هم چند صفحه متوالی را بخوانید بدین نحو كتاب را ورق زده ،همواره در جستجوی ضربان اصلی مطلب باشید.

 

هشدار: اگر شما از این روش برای شروع به سطحی خوانی كتاب استفاده كنید چه بسا در پایان پی ببرید كه به هیچ وجه در حال سطحی خواندن نیستید ،بلكه آن را می خوانید ،آن را می فهمید و از آن لذت می برید. وقتی كتاب را بر زمین می گذارید،در خواهید یافت كه بعد از این هیچ موضوعی برایتان دشوار نخواهد بود.

 

7- كنترل محیط مطالعه 

1ـ یك مكان معین را برای  مطالعه كرن تخصیص دهید. آیا شما مكانی را در اختیار دارید، كه در آن با خودتان خلوت كنید؟

اگر تصمیم به مطالعه كردن دارید، باید بهترین مكان ممكن را برای این كار پیدا كنید. البته این مكان حتما باید آرام و بی سرو صدا باشد و درآن شخص در اثر صداهایی مانند رادیو، تلویزیون و سرو صدای اشخاص دچار گیجی نشود. اما این مسئله  كاملا هم قطعی نمی باشد. چون 80% مطالعه دانشجویان در اتاق خودشان انجام می‌شود نه در كتابخانه.

مكانیكه شما در آن به مطالعه می‌پردازید و هیچ كار دیگری در آن انجام نمی‌دهید، بهترین چیز ممكن در دنیا می باشد. پس از مدتی، مطالعه كردن به رفتاری مناسب با آن محیط ویژه تبدیل میشود. سپس در هرجایی كه در این دنیا قرار بگیرید، فكر می‌كنید باید كار متناسب آن محل را انجام دهید. به این روش توجه كنید:

هنگامیكه وارد كلاس درس می‌شوید ومی‌نشینید، كارتان را با توجه به حرفهای استاد شروع می‌كنید،. در این جا نگرشها و توجه و رفتارتان به طور خودكار عمل می‌كنند. برای اینكه قبلا آن اتاق با چیزهایی مانند درس و گوش دادن وغیره مرتبط شده است چنانچه موقعیت این مكان ( كلاس درس ) را برای جاهای دیگر هم بوجود بیاورید،‌در می‌یابید كه در آن مكانها هم آسانتر می‌نشینید و مطالعه می‌كنید.

2ـ‌  قبل از شروع یك تكلیف، زمانی را كه برای پایان دادن به آن انتظار دارید برروی یك صفحه بنویسید. گزارشی از اهداف مورد نظرتان تهیه كنید. این مرحله در كل، زمانی را تلف نمی‌كند. اما می‌تواند بسیار مفید باشد. این مرحله ممكن است فشار خیلی كمی بر روی شما داشته باشد و در نتیجه رفتار مطالعه شما به صورت ثابتی بهبود می‌یابد. صفحه‌ای كه بر روی آن اهدافتان را یادداشت كرده‌اید، بعنوان شاخصی از كارآمدی روش مطالعه تان نگهداری كنید. سعی كنید هر روز هنگام عصر سطح اهدافتان را بطور جزئی افزایش دهید، سعی نكیند كه درجه اهدافتان را به صورت رؤیایی بالا ببرید. فقط اهداف را بافاصله زمانی كم افزایش دهید.

3ـ با انتخاب نمادهای اجتماعی كه به مطالعه مربوط است، توانایی تمركزتان را تقویت كنید. در این رابطه شکل خاصی از لباس مثلا یك كلاه، روسری ، یك مجسمه جدید و یا یك تو‌تم را انتخاب كنید. قبل از اینكه مطالعه را شروع كنید، كلاه را بپوشید یا مجسمه كوچكتان را بر روی میز قرار دهید. این اعمال از دو راه به تمركز شما كمك می كنند. اول از همه، علامتی برای اشخاص دیگر است مبنی بر اینكه در حال كاركردن هستید و محترمانه از آنها می‌خواهید كه مزاحم شما نشوند ( تمركزتان را به هم نزنند ). دوم، برگزار كردن این مراسم كوتاه و منظم  به شما در انجام دادن  كارتان كمك میكند  اما به هنگام نامه نوشتن، تخیل كردن و یا پرسه زدن در اطراف،از مجسمه یا كلاهتان استفاده نكنید. استفاده از این روش را فقط به زمان مطالعه اختصاص دهید. اگر جادویتان علاوه بر كتاب با چیزهایی دیگر نیز مرتبط شده بدنبال یك نماد دیگر باشید. باید مواظب باشید كه نمادهایتان به نشانه‌ای برای برانگیختن رؤیا ها تبدیل نشوند .

4ـ اگر حواستان پرت شده است، بایستید و رویتان را از كتابهایتان برگردانید: در حالی كه به كتاب خیره شده ودر مورد قوی‌تر شدن ضعف تان با خود نجوا می كنید. پشت میزتان ننشینید، اگر این كار را بكنید بعد از مدتی مطالعه با رؤیا پردازی و احساس گناه مرتبط خواهد شد و اگر مجبور به تخیل هستید كه همه ما گاهی انجام می دهیم بلند شده و در اتاق قدم بزنید. اتاق را ترك نكنید. فقط بایستد و در حالی كه به تكالیف درسی تان نگاه نمی كنید به تخیل بپردازید. عمل فیزیكی ایستادن، فكر شما را بر روی كارتان متمركز می‌سازد. در این مورد سعی كنید. بزودی متوجه می‌شوید گفتن این جمله به خود كه « من بای بایستم»به شما در متمركز كردن حواستا كمك می‌كند.

5ـ در آخر هر صفحه مكث كنید. و وقتیكه مشغول خواندن هستید، آهسته تا 10 بشمارید. این ایده‌ای است كه زمان مطالعه شما را ممكن است افزایش دهد. اگر هنگام خواندن افكارتان آشفته است و نمی‌توانید تمركز داشته باشید، این كار برای شما سودمند است. اگر در حین مطالعه كسی از شما سؤال كند كه « چقدر خوانده اید » شما تنها به او جواب دهید: « در حدود سی دقیقه ». این روش را به كار ببرید اما به خاطر داشته باشید این راه فقط به عنوان یك راه حل اضطراری برای نداشتن تمركز به كار می‌رود.

6ـ برای شروع مطالعه، زمان معینی را اختصاص دهید. رفتار و عادات معین همیشه در طی روز در زمان مربوط به خودشان رخ می دهند . اگر یك روز خود را مورد بررسی قرار دهید ، در می یابید كه همیشه كارهای معینی را در زمانهای پیش بینی شده ای انجام می دهید . ممكن است كه این مسئله درروزهای مختلف، تغییراتی داشته باشد اما عموما بعضی از رفتارهای شما به صورت عادی دارای وقت بخصوصی می‌باشند. اگر با خودتان رو راست وصادق باشید، در‌‌‌می یابید كه شروع كردن رفتارهای كنترل شده توسط زمان، كاری نسبتا ساده است. مسئله مورد توجه این است  كه اگر بتوانید بطور عادتی مطالعه كنید یا حداقل قسمتی از مطالعه روزانه خود را انجام دهید ،بعدها شروع آن آسانتر خواهد بود . سعی كنید زمان مطالعه را به صورت عادتی در آورید و به آنچه كه قبل از شروع مطالعه انجام می دهید، دقت كنید. این یك روش برای بهتر كردن تمركزتان است .

7ـ درست قبل از شروع زمان مطالعه ، هیچ كار ناتمامی را شروع نكنید. بسیاری از مردم در مورد كارهایی كه نسبت به انجامشان تعهد دارند و نیمه تمام مانده اند ، فكر می كنند . آنها مجبور هستند كه این كار ها را انجام دهند تا از تعهدی كه دارند، رهائی یابند . فعالیتهای نیمه تمام معمولا بیشتر از كارهای تكمیل شده ، ذهن را مشغول می‌كنند. اگر عقیده مذكور را درباره عادت تخیل كرد بكار ببرید، متوجه خواهید شد كه فعالیت ها و تكالیف ناتمام در مقایسه با آنهایی تمام شده‌اند، بیشتر موجب تخیل ورؤیا پرد ازی می‌گردند. بنابراین وقتیكه می‌دانید به زمان مطالعه كه خودتان آن را انتخاب كرده‌اید، نزدیك می‌شوید ذهنتان را درگیر مسائل پیچیده و بحث‌های طولانی نكنید.

سعی كنید كه به زمان مخصوص مطالعه عادت كنید وبه اعمالی كه قبل از شروع مطالعه انجام می دهید ، توجه كنید . این راهی برای بالا بردن توانایی تمركز شماست.

8ـ اهداف كوتاه مدت ومنظمی را برای خود در نظر بگیرید. این زمان را به زیر مجموعه‌هایی تقسیم كنید وقتیكه اولین صفحه را تمام كردید، زمان خاصی را برای این كار اختصاص دهید. اگر ریاضی می‌خوانید ، زمانی را برای حل هر مسئله در نظر بگیرید. به عبارت دیگر تكالیف تان را به واحدهای كوچكی تقسیم كنید . برای همه اهداف معین شده زمانی را تعیین كنید . این شیوه توانایی شما را برای مطالعه كردن ، افزایش می دهد بدون اینكه تمركزتان را از دست بدهید.

9 ـ از یك دفترچه یادداشت به عنوان یاد یار استفاده كنید. ترفند دیگری كه به شما در با لا بردن تمر كز كمك می كند ، قرار دادن یك مداد و كاغذ در كنار دفتر یادداشت شما است . اگر در هنگام مطالعه ، ذهنتان مشغول مسائلی می شود كه باید آن را انجام دهید آن را در دفترچه یاد داشت كنید در این صورت مطمئن می شوید كه در صورت نگاه كردن به دفترچه متوجه كارهایی كه باید انجام دهید خواهید شد. نگرانی در مورد فراموش كردن كارهایی كه باید انجام دهید، ممكن است موجب اختلال در مطالعه شود.

10ـ قبل از اینكه مطالعه را شروع كنید، استراحت كنید. برای تمركز داشتن از خودتان بپرسید: آیا مطالعه وكار كردن بر روی كتاب، چیزی است كه مرا بترساند؟

اگر مجبور باشید كه موارد ناخوشایندی را مطالعه كنید و شما می‌دانید كه از خواندن آن مطالب احساس بدی به شما دست می‌دهد، چه عكس العملی نشان می‌دهید ؟ احتمالا مطالعه را متوقف كرده و مشغول خیالبافی می‌شوید ودلایل خوبی برای متوقف كردن مطالعه پیدا می‌كنید. اگر اینگونه عمل كنید می‌توان گفت كه اضطراب یادگیری دارید،تنها راه از بین بردن اضطراب یادگیری، یادگرفتن این مطلب است كه چگونه استراحت كنیم. اگر از لحاظ حسمی و روحی كاملا استراحت كرده باشید، تقریبا غیر ممكن است كه هیچ نگرانی از خواندن به خود راه دهید. كتاب را با آرامش مطالعه كنید نه با هیجان و اضطراب. وقت مطالعه، مطالعه كنید ونگرانی رابرای زمان خودش بگذارید. هردو را در یك زمان انجام ندهید.


ارسال شده در

[ | دیدگاه ها : دیدگاه ]

[روانشناس روانشناسی | لینک ]
نوشته های پیشین ...